Thursday, November 12, 2015

Markii iigu Horraysay Heemaarka!

Alla xilliyada gu’ga  jecliya baadiyaha. Abaar baa shaw jirta hadda in aan sharraxo oon sawirro dee mala uur-ku-taalay dadka ku abuuraysa. Yeelkeede barwaaqo iyo jilaal-cadaadigaba Alla keenee, waana ku cimro qaadashe.  Xilligu waxa uu ahaa gu’ wishiiriga shimbiraha, jiriqaaga, raha iyo cayayaanka barwaaqadu keento aad moodo muusig. Biyaha iyo xareeda galac leh dhijaamahana nadiiftooda aad odhanayso yaan afkaba ka qaadin. Dhulka caddaanka iyo nadiifta gogoshaba isaga ka wanaagsan, haddii aan gabay aqaan amma sugaan dhiidhi aan ahayn waaban sii dayn lahaa erayo laga yaabo. Tiix aan hore kuu qoynayn baa si maalin le ah u da’a. Dooga amma timo-haweenlaha cawska la yidhaa ee  dhulka ka baxay waxa uu qarinaya ilmo 6 jir ah.

=========================
Manka dhirta ka baxay udgoonkiisa waxaad mooda aqal aroos ah oo aan laga toddoba bixin oo gabadh gaari ah heshay, udug iyo carfina ku shiday. Sankaad la raacaysa saxan saxada udgoonkeeda. Neecawda dhacaysa waxa ay maskaxdaada geynaysa meel aanad ka soo waaqsanayn oo jannada aad moodo in ay u dhaw dahay.
Xoolaha biraanbirqadooda, geela reenkiisa iyo ololkiisa waxa qofka yaqaan uu moodaya in uu helay hees faneed uu aad u jecla oo jacayl iyo boog ku taalay soo taabanaysa.
Ciirta reeruhu waxay ku shubaan hogag marka cid cabta la waayo, gadhoodh, maydhanaan, jakaw, jinaw iyo dhayba waa laga haqab belay, xoolaha cidi ma raacdo oo kambalku daaqa.
Haluhu gabno ma laha oo iyadoo aan nirgaba lagu sii dayn bay magoobaan, hooraan caano amma cadhadu darartaa caano dartood,  halaha qaar baan laga lisin nirgaha.

=========================
 Kur madawda iyo geeslaydu waaba muush oo dacawadu hadday ka dheregto lama tebo badni aawadeed, maqasha sararaha ka wada naaxay ee farawgu ku wada dhigay isha ku tegaysa oo haddii aanad shaydaanka ka naarin waabad cawryi.
Xilliyada caddada da’ yartu way cadaloolaan, hasaawo gaadhkuna waxa ay isla oogtaan ciyaaro baar-cadde, jaan-dheer iyo dhaantadu ugu caansan tahay, oo luuqda hablaha ee macaan dhegtaadu markay ku dhacdo aad jeclaysanayso.
Deegaanka aad ila aragtay ayaan booqasho ku tegay waqti aan ku jiray fasax ka mid ah fasaxyada dugsiyada hoose lagu bixiyo. Hargeysa waxa aan ka baxay goor duhurnimo ah, gaadhi nooca loo yaqaanay haddaba waaba gabaabsi amma laba arkee Sabaaxa ayaan dhighiisa sare ku booday, dadka xagga sare saarna waxay u badnaayeen  dad safar ah iyo qaar caano doonanaya. Waxa uua gaadhigu nala socdo, nala guureeyo, waxa aan gaadhnay fiid magaaladii u xigtay kobtii aan doonaynay.

=========================
Iska seexanay oo soor wixii aan ka helaynay cunay, caanana nalagu harqi, dadka miyiga jooga gobsana, cuntadu waa lacag la’aan, hilibku shillin lagu waydiin maayo, caanaha waaba lagaa dhargin. Qofka aan hore u arag ee magaalo jooga ku weynaaday amma aan miyiba dhaayaha saarin wuxuu is odhanaya dadka jooga mala dambi maba laha.

Daakiraadii subaxnimo ayaanu ka huleelnay, waxa aan qaadnay dhabihii loo maraayey reerka, indhuhu intii hore degaanka bilcoon ee doogan, roobkuna maasheeyey way jeclaysanaayeen, balse daal carruurnimo qurux ma yaqaane, waxaan waydiiyey gadh-wadeenkii ila socday in ay dhaw dahay goobtii aan ku soconay iyo in kale. Carruureey ba’ waxa sheeda uu iga tusay hirka amma humaag beeneedka muuqda oo haddii aanad garanayd aad is odhanayso waad gaadhay il ka aragtay buu kuu jira reerkii, balse wax aan ordo, isku dayo inaan gaadho mar dambe oon quustay soconayna ku dhawaad saacad iyo badh, ayaan waydiiyey hoggaamiyayahaygii in aan la gaadhayn meeshii.

Adigu gaadhnay goobtii hadafkayagu ahaa, habeennimadii iyadoo la hurdo oo ay intii wayeelka ahayd seexatay baan aqal laba daryaale ah ood moodo in reer hadda ku aqal galay albaabka ka istaagnay, hore u soconay.
Cabbaar markaan fadhiyey baan dhinacayga ka arkay ‘Xayawaan madaw’ ul aan sitay baan isla kala jiiday oo shaw waa neef waxar ah oo markaas dhalatay, bacaraarkaaban jebiyey.

=========================
Qaaqdii neefka ayaa la isla oogtay intii huriday oo ay moodeen in bahal cirka ula booday…’Alla Ina Garro ka reeba bahalka…Alla ka qabta iyada ka hadhay intii tafiirta wanaagsanayde…’ hadaladii lex-jecladu ka muuqatay ee haweenka ku cataabeen bay ka mid ahayd. Goor dambe la arag in neefkii naftii ka aguugtay oo uu bakhtiyey. Marti waxyeelo la socotaan ahaaye la iska xishood.
Waliba waxa la igu maamuusay dux aan garan waayey markii hore oo macaanka iyo dhanaan isku jira ah oo  marka aad dhadhamiso maskaxda aad moodo in ay ka soo go’ayso hammuun ku raagtay.

=========================
“Cuntadan maxa la yidhaa,” ayaan su’aalay waalidkii i siiyey….Miyaanad aqoon Heemaar baa la yidhaa. Waxa laga sameeya subaga xoolaha, gaar ahaan subaga codcodka amma sixinka la yidhaa, gaar marka la shiilo hadhaaga gunta fadhiista ayaa Hemaarka la yidhaa…..” Eesh qiyaasak waa markii iigu horraysay heemaar, tolow adigana ma ila taqaan in laga sameeyo xoolaha, gaar ahaan adhiga iyo lo’da?
Hadda carrabkaygu kama daalo dhuuqista heemaarkaas, waxyaabaha aan marka aan tego baadiyaha waqtiyada barwaaqada doontay ka mid tahay.... Kiniinka hurdada miyiga ee ciirta laftarkeeda anigu kama nabsi galo, walaw ragga baadiyaha jooga ay isku cayaan……

+++++++++++++++
W/Q: Ibraahim Khadar Siciid
Ibraahimkhs@hotmail.com

No comments:

Post a Comment